Tempoh Bertenang Jualan Langsung di Malaysia: Cara Batal Kontrak dalam 10 Hari Bekerja

Apa itu tempoh bertenang

Teks Inggeris Seksyen 2 Akta 500 mentakrifkan tempoh bertenang sebagai ten working days, iaitu sepuluh hari bekerja, yang bermula pada hari selepas tarikh kontrak jualan langsung dibuat. Dua butiran dalam ayat itu penting. Harinya ialah hari bekerja, bukan hari kalendar. Kiraan pula bermula sehari selepas anda menandatangani, jadi hari tandatangan itu sendiri tidak dikira.

KPDN, kementerian yang menguatkuasakan Akta ini, menerangkannya dengan cara yang sama dalam soalan lazim penguatkuasaannya: sepuluh hari bekerja untuk bakal pembeli memilih sama ada mahu meneruskan kontrak, dan dalam tempoh itu tiada pembekalan barang atau perkhidmatan serta tiada pengambilan deposit boleh dibuat. Anda boleh membaca sendiri undang-undangnya dalam cetakan semula Akta 500 di kpdn.gov.my. Untuk bahagian lain statut ini, termasuk pelesenan dan kesalahan skim piramid di bawah Seksyen 27B, baca panduan ringkas kami tentang Akta 500.

Jualan mana yang dilindungi

Hak ini terpakai kepada jualan langsung, dan Seksyen 2 memberi istilah itu tiga maksud. Jualan pintu ke pintu ialah jualan di mana penjual, atau orang yang diberi kuasa olehnya, pergi dari satu tempat ke satu tempat selain tempat perniagaan yang tetap, atau membuat panggilan telefon, untuk mencari orang yang bersedia membeli, kemudian berunding dengan mereka. Jualan pesanan pos ialah jualan di mana penjual menerima tawaran anda melalui pos atau kaedah penghantaran lain, termasuk secara elektronik. Jualan melalui transaksi elektronik ialah jualan secara elektronik yang menggunakan rangkaian pemasaran bagi maksud mendapatkan komisen, bonus atau faedah ekonomi lain.

Takrif pertama lebih luas daripada namanya. Ejen yang datang ke rumah, upline yang berjumpa anda di kedai mamak dan orang tidak dikenali yang menelefon anda semuanya termasuk, kerana takrif itu bergantung pada cara penjual menemui anda. Pembelian yang anda buat dengan masuk sendiri ke kedai atau cawangan syarikat, tanpa lawatan atau panggilan terlebih dahulu, berkemungkinan besar berada di luar takrif itu.

Ada kontrak yang dikecualikan terus. Di bawah Seksyen 1(3), Akta ini tidak terpakai jika pembeli ialah pertubuhan perbadanan, jadi pesanan atas nama Sdn. Bhd. anda tidak mendapat tempoh bertenang. Kontrak insurans dan takaful turut dikecualikan, dan Seksyen 42 membolehkan Menteri mengecualikan penjual tertentu. Tidak pasti sama ada pembelian anda termasuk? Tanya KPDN sebelum sepuluh hari itu habis, bukan selepasnya.

Bagaimana pula dengan menyertai syarikat MLM? Akta ini bercakap tentang pembeli dan penjual, bukan ahli. Kit permulaan atau pakej produk yang anda bayar ialah kontrak bagi barang, dan jika ia dijual kepada anda melalui salah satu daripada tiga saluran di atas, Bahagian V terpakai kepada pembelian itu mengikut perkataan Akta. Perjanjian pengedar pula tertakluk kepada terma syarikat sendiri, dan di situlah dasar beli balik memainkan peranan, seperti diterangkan di bawah.

Apa yang mesti ada dalam kontrak

Seksyen 23 menetapkan formalitinya. Kontrak jualan pintu ke pintu bagi barang atau perkhidmatan yang nilainya ditetapkan melalui peraturan, dan setiap kontrak jualan pesanan pos, mesti dibuat secara bertulis dan ditandatangani oleh penjual dan pembeli. Betul-betul di atas ruang tandatangan pembeli mesti ada pernyataan ini, dalam huruf besar tidak kurang daripada 18 poin Times: KONTRAK INI TERTAKLUK KEPADA TEMPOH BERTENANG SELAMA SEPULUH HARI KERJA. Anda mesti diberi salinan pendua sebaik sahaja kontrak dibuat.

Akibatnya jelas. Kontrak yang tidak memenuhi kehendak bertulis, pernyataan atau tandatangan itu batal di bawah Seksyen 23(4). Jika anda tidak diberi salinan, Seksyen 23(5) menjadikan kontrak itu boleh dibatalkan atas pilihan anda. Akta tidak menyebut nilai ringgit yang mencetuskan Seksyen 23 bagi jualan pintu ke pintu. Ia diserahkan kepada Peraturan-Peraturan Jualan Langsung, dan kami tidak dapat menyemak angka itu dengan teks rasmi peraturan, jadi sahkan amaun semasa dengan KPDN. Hak untuk membatalkan tidak bergantung pada nilai itu: Seksyen 24 hingga 27 terpakai kepada mana-mana kontrak berkenaan dengan jualan langsung.

Fasal yang cuba mengecualikan, menyekat atau mengubah hak anda di bawah Akta adalah tidak sah, dan memasukkannya ialah kesalahan di bawah Seksyen 37. Jika mana-mana satu daripada lima butiran di bawah tertinggal, kontrak itu batal di bawah Seksyen 24(2). Setiap kontrak jualan langsung mesti mengandungi:

• Perihal terperinci barang atau perkhidmatan yang hendak dibekalkan.
• Terma kontrak, termasuk jumlah yang perlu anda bayar atau, jika belum dapat dipastikan, cara jumlah itu akan dikira.
• Masa, tempat dan cara pembayaran.
• Masa dan tempat penghantaran barang atau pelaksanaan perkhidmatan.
• Notis dalam bentuk yang ditetapkan yang memberitahu anda tentang hak untuk menamatkan kontrak sebelum tempoh bertenang habis.

Tiada penghantaran dan tiada bayaran dalam sepuluh hari itu

Bahagian V pergi lebih jauh daripada yang disangka kebanyakan pembeli. Seksyen 25(1) menyatakan tiada barang boleh dihantar serah dan tiada perkhidmatan boleh dilaksanakan di bawah kontrak jualan langsung sehingga tempoh bertenang luput. Seksyen 25(4) menyatakan tiada penjual atau orang lain boleh menerima apa-apa wang atau balasan lain daripada pembeli di bawah kontrak itu sebelum tempoh tersebut habis. Melanggar mana-mana satu ialah kesalahan di bawah Seksyen 25(5), dan soalan lazim KPDN menyenaraikan mengambil deposit dalam tempoh bertenang antara kesalahan di bawah Akta ini.

Ada satu pengecualian, dan ia milik pembeli. Di bawah Seksyen 25(2), anda boleh menyampaikan notis bertulis yang menghendaki penjual menghantar lebih awal, dan jika anda berbuat demikian, anda disifatkan telah menepikan hak untuk menamatkan kontrak. Seksyen 25(3) menambah perlindungan: notis itu tidak boleh disampaikan sebelum habis 72 jam dari masa kontrak dibuat. Jadi baca semua dokumen yang disuruh tandatangan. Permintaan penghantaran awal ialah satu-satunya dokumen yang boleh menghilangkan hak anda untuk membatalkan, dan permintaan yang ditandatangani serentak dengan borang pesanan tidak menepati peraturan 72 jam itu.

Seksyen 25 dan Seksyen 37 tidak menyebut penaltinya sendiri, jadi penalti am di bawah Seksyen 39 terpakai. Individu boleh didenda sehingga RM100,000, dipenjarakan sehingga tiga tahun, atau kedua-duanya, dan bagi kesalahan kali kedua atau berikutnya sehingga RM250,000 dan lima tahun. Syarikat, perkongsian atau pertubuhan boleh didenda sehingga RM250,000, atau RM500,000 bagi kesalahan berulang. Seksyen 38 meluaskan liabiliti kepada pengarah, pengurus dan pegawai seumpamanya melainkan mereka membuktikan kesalahan itu berlaku tanpa persetujuan mereka dan mereka telah mengambil segala usaha wajar untuk mencegahnya.

Mengira sepuluh hari bekerja: satu contoh

Katakan anda menandatangani kontrak pada hari Selasa. Selasa itu tidak dikira. Rabu ialah hari 1, Khamis hari 2 dan Jumaat hari 3. Sabtu dan Ahad dilangkau. Isnin hingga Jumaat minggu berikutnya ialah hari 4 hingga 8. Selepas hujung minggu kedua, Isnin ialah hari 9 dan Selasa hari 10. Notis anda mesti sampai kepada penjual sebelum Selasa kedua itu berakhir, iaitu tepat dua minggu selepas tandatangan. Jika ada cuti umum yang jatuh pada hari bekerja di antaranya, hari terakhir beralih ke Rabu.

Akta tidak mentakrifkan hari bekerja. Contoh ini mengandaikan hujung minggu Sabtu dan Ahad serta tiada cuti umum. Negeri yang hujung minggunya Jumaat dan Sabtu, atau cuti peringkat negeri, akan mengubah kiraan. Jika ragu-ragu, ambil kiraan yang lebih pendek dan bertindak awal.

Ada satu lagi perangkap. Notis yang dihantar melalui pos berdaftar disifatkan telah disampaikan apabila habis tiga hari dari tarikh ia diposkan (Seksyen 26(3)). Jika diposkan pada hari 10, ia dianggap sampai selepas tempoh tamat. Kalau mahu mengepos, lakukannya sekurang-kurangnya empat hari kalendar sebelum hari terakhir anda. Jika tarikh akhir sudah dekat, serahkan notis itu dengan tangan dan minta akuan terima yang bertandatangan dan bertarikh.

Satu lagi sebab untuk bertindak cepat. Dalam cetakan semula yang diterbitkan KPDN, teks bahasa Melayu bagi takrif Seksyen 2 hanya menyebut sepuluh hari, manakala teks Inggeris, pernyataan wajib dalam kontrak dalam kedua-dua bahasa dan soalan lazim KPDN semuanya menyebut hari bekerja. Sepuluh hari bekerja ialah angka yang digunakan KPDN. Sampaikan notis anda dalam sepuluh hari kalendar dan persoalan itu tidak timbul langsung.

Cara membatalkan, dan apa jadi kepada wang dan barang

Seksyen 26 menetapkan kaedahnya. Anda menamatkan kontrak dengan menyampaikan kepada penjual notis dalam bentuk yang ditetapkan, pada bila-bila masa sebelum tempoh bertenang habis, yang menyatakan niat anda untuk menamatkan atau menarik diri daripada kontrak. Borang itu sepatutnya sudah ada pada anda, kerana Seksyen 24 menghendaki kontrak menyertakannya. Akta menamakan dua cara penyampaian: menyerahkannya sendiri kepada penjual, atau menghantarnya melalui pos berdaftar kepada penjual di alamat yang dinyatakan dalam kontrak.

Mesej WhatsApp atau e-mel bukan salah satu daripada dua cara itu. Hantar juga sebagai rekod tambahan, tetapi jangan bergantung padanya. Simpan slip pos berdaftar dan cetakan penjejakan, atau akuan terima bertandatangan jika anda menyerahkannya dengan tangan, serta gambar notis itu sendiri.

Sebaik sahaja notis diberikan, Seksyen 27 menyatakan kontrak itu disifatkan telah ditamatkan dengan persetujuan bersama dan tidak pernah berkuat kuasa. Apa-apa kontrak gerenti yang berkaitan turut gugur. Anda tidak perlu memberi sebab, dan penjual tidak perlu bersetuju.

Bagaimana dengan bayaran balik dan pemulangan barang? Jika dibaca secara ketat, Akta menganggap tiada apa yang perlu dirungkai kerana tiada barang sepatutnya dihantar dan tiada wang sepatutnya dibayar. Akta tidak menetapkan tarikh akhir bayaran balik atau prosedur pemulangan. Jika wang atau barang sudah bertukar tangan, pada bacaan kami, kontrak yang tidak pernah berkuat kuasa bermakna setiap pihak memulangkan apa yang diterimanya: penjual memulangkan setiap ringgit, dan anda memulangkan barang tanpa menggunakannya. Itu bacaan kami, bukan petikan daripada Akta, jadi semak dengan KPDN atau peguam jika jumlahnya besar. Dalam notis anda, minta wang dipulangkan sebelum tarikh tertentu, dan dapatkan resit apabila memulangkan barang. Penjual yang menghantar barang atau menerima bayaran lebih awal juga berdepan masalah Seksyen 25, dan itu wajar dimasukkan dalam aduan anda jika bayaran balik tersekat.

Bukan tempoh bertenang: dasar beli balik dan pemulangan

Ramai menggunakan istilah tempoh bertenang untuk apa-apa bayaran balik MLM. Kebanyakan bayaran balik kepada pengedar sebenarnya perkara lain: dasar beli balik atau pemulangan secara kontrak, ditawarkan oleh syarikat, dengan terma yang ditulis oleh syarikat. Ia bukan sepuluh hari bekerja yang berkanun itu, dan terlepas sepuluh hari tidak menghapuskannya.

Akta hanya menyentuh dasar ini secara tidak langsung. Jadualnya menyenaraikan ciri-ciri skim piramid, dan beberapa daripadanya berkaitan hak untuk keluar: tiada kontrak bertulis atau pernyataan tentang terma material (yang menurut Huraian 2 termasuk dasar beli balik, tempoh bertenang, waranti dan dasar bayar balik), tiada dasar bayar balik bagi barang yang dibeli oleh peserta atau pengguna, tiada beli balik barang yang boleh dipasarkan pada masa ini atas permintaan peserta dengan terma yang munasabah, dan pengunduran diri tidak dibenarkan. Jadi syarikat berlesen ada segala sebab untuk menulis dasar-dasar ini. Akta sendiri tidak menetapkan apa-apa peratusan atau had masa, tetapi KPDN menetapkannya. Contoh polisi beli balik KPDN, yang dikemas kini pada Oktober 2025 dan dinyatakan selaras dengan Peraturan-Peraturan Jualan Langsung (Skim dan Perjalanan) 2001, menyatakan syarikat hendaklah menyediakan kontrak bertulis mengenai jaminan pembelian balik dan, atas permintaan peserta, membeli balik apa-apa barang yang boleh dipasarkan yang dijual kepada peserta itu dalam masa enam bulan yang dahulu pada harga tidak kurang daripada 90% amaun yang dibayar. Huraian 3 mengecualikan barang bermusim, barang yang dihentikan dan barang promosi khas, jika status itu dizahirkan semasa jualan.

Sebagai penanda aras, lihat Persatuan Jualan Langsung Malaysia (DSAM). Ringkasan kod etika yang diterbitkannya menyatakan syarikat ahli akan membeli balik, jika diminta semasa penamatan, inventori produk yang belum terjual dan boleh dijual semula, bahan promosi, alat bantu jualan dan kit yang dibeli dalam tempoh 6 bulan sebelumnya, serta memulangkan kos asal ditolak yuran pengendalian tidak melebihi 10% daripada harga belian bersih. Janji itu hanya mengikat ahli DSAM, dan kontrak yang anda tandatanganilah yang sebenarnya boleh dikuatkuasakan. Halaman Kod Tatalaku DSAM memaparkan ringkasan itu. Halaman itu juga menyatakan aduan yang gagal diselesaikan oleh syarikat ahli dirujuk kepada Pentadbir Kod DSAM, dan keputusannya mengikat syarikat ahli tetapi tidak mengikat pengadu.

Sebelum bergantung pada beli balik, cari fasalnya dalam perjanjian pengedar anda dan catat empat perkara: tempohnya dan sama ada ia dikira dari tarikh invois atau dari tarikh penamatan, keadaan barang yang disyaratkan, potongan yang dikenakan, dan sama ada anda mesti berhenti sebagai pengedar untuk menggunakannya. Syarikat yang langsung tiada dasar bayar balik atau beli balik secara bertulis menunjukkan salah satu ciri piramid dalam Jadual. Bandingkan dengan ciri-ciri skim piramid yang kami senaraikan.

Menyesal membeli? Apa perlu dibuat pada hari pertama

1. Cari kontrak dan catat tarikh ia dibuat. Kira sepuluh hari bekerja bermula hari berikutnya, dan tandakan hari terakhir dalam kalendar.
2. Semak kontrak berpandukan Seksyen 23 dan 24: bertulis, ditandatangani kedua-dua pihak, pernyataan tempoh bertenang berhuruf besar di atas tandatangan anda, salinan untuk anda, dan borang notis penamatan. Ambil gambar setiap muka surat.
3. Jangan buka atau guna apa-apa barang, tolak penghantaran jika barang belum sampai, dan jangan tandatangan sebarang permintaan penghantaran awal.
4. Isi notis penamatan yang disertakan dengan kontrak. Jika tiada, tulis surat bertarikh yang mengenal pasti kontrak itu, menyatakan anda menamatkannya di bawah Seksyen 26 Akta Jualan Langsung dan Skim Anti-Piramid 1993, meminta apa-apa wang yang dibayar dipulangkan, dan menegaskan bahawa kontrak tanpa borang notis itu batal di bawah Seksyen 24(2).
5. Sampaikan hari ini juga jika boleh: dengan tangan berserta akuan terima bertandatangan, atau melalui pos berdaftar ke alamat penjual dalam kontrak. Simpan slipnya.
6. Simpan bukti apa-apa bayaran yang telah dibuat, kemudian hantar mesej kepada ejen dan syarikat bahawa notis telah disampaikan supaya ada rekod bertarikh.
7. Cari syarikat itu dalam direktori syarikat kami dan dalam senarai KPDN. Menjalankan perniagaan jualan langsung tanpa lesen ialah kesalahan berasingan di bawah Seksyen 4, dan ia menguatkan aduan anda.

Jika syarikat enggan

Mulakan dengan tuntutan bertulis kepada syarikat, lampirkan notis dan bukti penyampaian, dan beri tarikh akhir yang singkat. Jika gagal, buat aduan kepada KPDN melalui portal e-Aduan (lihat cara melapor, langkah demi langkah) atau talian 1800-886-800, dan sebut seksyen yang anda sandarkan: Seksyen 25 bagi penghantaran atau bayaran awal, Seksyen 26 dan 27 bagi penamatan yang tidak diendahkan. Aduan kepada KPDN boleh membawa kepada tindakan penguatkuasaan terhadap penjual. Untuk mendapatkan perintah supaya wang anda dibayar balik, laluan yang biasa ialah Tribunal.

Tribunal Tuntutan Pengguna Malaysia (TTPM) mendengar tuntutan sehingga RM50,000 yang dibuat dalam masa tiga tahun. Anda memfailkan Borang 1, secara dalam talian melalui e-Tribunal atau di pejabat pendaftaran Tribunal, fi pemfailan ialah RM5, dan peguam tidak dibenarkan mewakili pihak-pihak semasa pendengaran. Satu had penting dalam pertikaian MLM. Soalan lazim Tribunal menyatakan pengguna ialah individu yang membeli untuk kegunaan diri atau isi rumah, manakala orang yang membeli bagi tujuan perniagaan bukan pengguna. Pelanggan yang membeli penapis air layak. Pengedar yang membeli stok untuk dijual semula mungkin tidak layak, dan mungkin perlu ke mahkamah sivil atau mendapatkan nasihat peguam.

Kemudian beritahu pembeli lain. Failkan laporan komuniti di CheckMLM dan semak sama ada syarikat itu sudah tersenarai dalam senarai hitam dan lesen dibatalkan kami. Satu peringatan akhir: KPDN telah menyatakan secara terbuka bahawa pindaan kepada Akta 500 sedang disediakan. Panduan ini mengikut cetakan semula yang kini diterbitkan oleh KPDN, yang merangkumi pindaan berkuat kuasa mulai 1 Mac 2011. Jika undang-undang berubah, teks rasmi yang terpakai.